Evrenus Fırat Polat · ·
Bazen müşteri toplamı karşılayabilir, ama tek seferde değil. Ödeme planı, tek bir faturayı zaman içinde birkaç küçük ödemeye böler. Taksitle ödeme almak ile hiç ödeme alamamak arasındaki fark olabilir.
Ödeme planı ne zaman sunmaya değer
Ödeme planları en çok şu durumlarda mantıklıdır:
- Tek seferde ödenmesi zor, birkaç aya yayılınca yönetilebilir büyük tutarlar.
- Güvendiğiniz ve elde tutmak istediğiniz müşteriler. Şimdi esneklik göstermek, tam ödemede ısrarın sürtünmesinden daha değerli bir ilişkiyi korur.
- Zaten tamamlanmış iş. Ödeme planının alternatifi "tam ödendi" değildir. Alternatif "ödenmedi" ve daha kötü bir pazarlık konumudur.
Yeni veya kanıtlanmamış müşteriler için daha az uygundur. Taksit takibinin idari yükünün faydayı aştığı küçük tutarlarda da gerekmez.
Bir arada duran plan kurmak
İşe yarayan bir plan, ilk taksit vadesinden önce yazılı olmalı. İçermesi gerekenler:
- Toplam tutar ve taksit sayısı.
- Her taksitin tutarı ve vade tarihi. "Üçe bölündü" yetmez; belirli tarih ve rakamlar yazın.
- Ödeme kaçırılırsa ne olacağı. Tolerans süresi, gecikme faizi veya kalan bakiyenin tamamının muaccel olması. Rakamı gecikme ücreti hesaplayıcımızla deneyin.
- Ödeme yöntemi. Havale/EFT, IBAN ve açıklama bilgisi.
- Her iki tarafın onayı. E-posta ile "kabul ediyorum" yazısı yeterli bir başlangıçtır. Daha büyük tutarlarda imzalı protokol düşünün.
Tüm programı tek, kafa karıştırıcı bir faturada göstermek yerine, genel anlaşmaya atıf yapan ayrı bir fatura düzenleyebilirsiniz. Ancak fatura ve vergi (KDV) zamanlaması konusunda mali müşavirinize danışın. Türkiye'de KDV, faturanın kesildiği döneme bağlanır. Taksit alsanız bile faturayı ne zaman kestiğiniz KDV'nin ödeme zamanını belirler.
Örnek: 36.000 TL'lik bir proje
Bir web ajansı 30.000 TL + %20 KDV = 36.000 TL'lik proje faturası kesti. Müşteri tek seferde ödeyemiyor.
Önerilen plan: %25 peşin, kalanı 3 eşit taksit.
- Peşin: 36.000 × 0,25 = 9.000 TL
- Kalan: 36.000 − 9.000 = 27.000 TL
- Taksit: 27.000 / 3 = 9.000 TL
| Ödeme | Tarih | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Peşin | 1 Kasım | 9.000 |
| 1. taksit | 1 Aralık | 9.000 |
| 2. taksit | 1 Ocak | 9.000 |
| 3. taksit | 1 Şubat | 9.000 |
Kaçırılan taksit için kural: 5 gün tolerans, sonra aylık %2 gecikme faizi. 9.000 TL'lik bir taksit 10 gün geç ödenirse faiz yaklaşık 9.000 × 0,02 × (5 / 30) = 30 TL olur (tolerans düşüldükten sonraki gün sayısı). Tutarlar küçüktür; asıl değer, ödemenin düzenli gelmesidir. Faiz oranı için sözleşme ve güncel yasal sınırları kontrol edin.
Takibi basit tutun
Sabit tarihli iki veya üç taksit, açık uçlu "elinize geçince ödeyin" düzenlemesinden çok daha yönetilebilir. Açık uçlu plan sessizce plansızlığa dönüşür, çünkü kaçırılan bir ödemenin açıkça gecikmiş sayılacağı bir an yoktur.
Adım adım kurulum
- Müşterinin ödeyebileceği aylık tutarı konuşun.
- En fazla 3–4 taksit önerin.
- Peşinat isteyin. Gerçek niyeti gösterir.
- Tarihleri takvime yazın.
- Planı yazılı olarak gönderin ve onay alın.
- Her taksit vadesinden birkaç gün önce hatırlatma gönderin.
- Geç kalırsa planda yazan sonucu uygulayın.
Nakit etkisini görmek için nakit akışı temelleri rehberine bakın.
Sık yapılan hatalar
- Planı sözlü kararlaştırmak. Sonradan "böyle konuşmamıştık" tartışması çıkar.
- Çok uzun plan yapmak. Altı ayı geçen planlarda ödeme düzeni zayıflar.
- Peşinat istememek.
- Kaçırılan taksit için sonuç yazmamak. Kural yoksa plan keyfi hale gelir.
- Mevcut borçlu bir müşteriye yeni iş verip borcu büyütmek.
Bir yükümlülük değil, bir nezakettir
Ödeme planı sunmak bir iş kararıdır. Her müşterinin hakkı değildir. En çok işe yaradığı yer, bilinçli sunduğunuz bir seçenek olduğunda: ilişkiyi korumak, aksi halde gelmeyecek parayı kurtarmak. Müşteri tam ödemede tereddüt eder etmez başvurulan varsayılan çözüm olmamalı.
Sık sorulan sorular
Taksit için faiz ekleyebilir miyim?
Sözleşmede önceden yazılıysa genellikle mümkündür. Oran ve vergi sonuçları için mali müşavirinize danışın.
Her taksit için ayrı fatura mı keserim?
Bu işlem tipine ve KDV zamanlamasına bağlı. Çoğu durumda tek fatura kesilir ve tahsilat taksitle yapılır. Mali müşavirinizle teyit edin.
Müşteri ilk taksiti ödemezse ne yapmalıyım?
Planda yazan sonucu uygulayın. Önce hatırlatın, sonra vadesi geçmiş fatura adımlarına geçin.
Ödeme planı yerine ön ödeme daha mı iyi?
İş başlamadan alınan ön ödeme riski azaltır. Bu seçenek için fatura ön ödemeleri rehberine bakın.